-ed: ktoś coś odczuwa
Mia was excited before the trip.
Mia była podekscytowana przed wycieczką.
We felt confused by the map.
Mapa wprowadziła nas w zakłopotanie.
Kto odczuwa, a co wywołuje emocję?
Przymiotniki -ed i -ing
Kiedy mówimy o osobie, która odczuwa emocję, często używamy końcówki -ed. Gdy opisujemy rzecz lub sytuację, która tę emocję wywołuje, wybieramy -ing.
Zasada
Odbiorca i źródło emocji
-ing: coś wywołuje odczucie
The trip was exciting.
Wycieczka była ekscytująca.
The map was confusing.
Mapa była myląca.
Słownictwo
Pary, które łatwo pomylić
| Odczucie (-ed) | Przyczyna (-ing) | Przykład |
|---|---|---|
| bored – znudzony | boring – nudny | The pupils were bored. The lecture was boring. Uczniowie byli znudzeni. Wykład był nudny. |
| interested – zainteresowany | interesting – interesujący | Leo is interested in the robot. The robot is interesting. Leo jest zainteresowany robotem. Robot jest interesujący. |
| excited – podekscytowany | exciting – ekscytujący | We were excited. The match was exciting. Byliśmy podekscytowani. Mecz był ekscytujący. |
| surprised – zaskoczony | surprising – zaskakujący | Mum was surprised. The result was surprising. Mama była zaskoczona. Wynik był zaskakujący. |
| confused – zdezorientowany | confusing – mylący | I felt confused. The instructions were confusing. Byłem zdezorientowany. Instrukcje były mylące. |
| frustrated – sfrustrowany | frustrating – frustrujący | Nina was frustrated. The repeated error was frustrating. Nina była sfrustrowana. Powtarzający się błąd był frustrujący. |
| exhausted – wyczerpany | exhausting – wyczerpujący | We were exhausted. The hike was exhausting. Byliśmy wyczerpani. Wędrówka była wyczerpująca. |
| amazed – zdumiony | amazing – zdumiewający | The audience was amazed. The trick was amazing. Publiczność była zdumiona. Sztuczka była zdumiewająca. |
Dwa spojrzenia
Jedna scena, dwa poprawne zdania
The children were amazed.
Dzieci reagują na występ. Końcówka -ed opisuje ich odczucie.
The trick was amazing.
Sztuczka wywołała zachwyt. Końcówka -ing opisuje jej cechę.
Sprawdź sens
Typowe pomyłki
I feel boring.
PoprawnieI feel bored. Czuję znudzenie, nie mówię, że nudzę innych.
The film was bored.
PoprawnieThe film was boring. Film wywołuje znużenie u widzów.
Pisownia
Tworzymy przymiotnik od wskazanego czasownika
W nowych zadaniach nawias podaje polskie znaczenie i czasownik. Na przykład znudzony / bore wskazuje bored, a nudny / bore — boring. Obie formy mogą być poprawnymi słowami; dobieramy tę, która przekazuje zamierzony sens.
- Przy końcowym -e porównaj bore → bored / boring, excite → excited / exciting, confuse → confused / confusing.
- Worry → worried / worrying: przed -ed końcowe y zmienia się na i, ale w worrying zostaje.
- Frighten → frightened / frightening: zachowaj całe frighten, a potem dodaj końcówkę.
W tych zdaniach ćwiczymy przymiotnik, a nie wybór czasu. Końcówka -ed nie narzuca przeszłości: I'm interested now. — Jestem teraz zainteresowany. Samo -ing również nie oznacza, że zdanie jest w czasie Continuous.
Dalsze pary
Zmęczony czy męczący?
| Odczucie | Przyczyna odczucia | Porównaj |
|---|---|---|
| tired — zmęczony | tiring — męczący | Leo was tired. Carrying the boxes was tiring. Leo był zmęczony. Noszenie pudeł było męczące. |
| disappointed — rozczarowany | disappointing — rozczarowujący | The fans were disappointed. The result was disappointing. Kibice byli rozczarowani. Wynik był rozczarowujący. |
| worried — zmartwiony | worrying — niepokojący | Dad was worried. The noise was worrying. Tata był zmartwiony. Hałas był niepokojący. |
| annoyed — zirytowany | annoying — irytujący | Daniel was annoyed. The alarm was annoying. Daniel był zirytowany. Alarm był irytujący. |
| frightened — przestraszony | frightening — przerażający | The puppy was frightened. The noise was frightening. Szczeniak był przestraszony. Hałas był przerażający. |
| relaxed — zrelaksowany | relaxing — relaksujący | Ella felt relaxed. The walk was relaxing. Ella była zrelaksowana. Spacer był relaksujący. |
Sens całego zdania
Osoba też może być interesting lub boring
Our guide was bored. — Nasz przewodnik był znudzony. To on odczuwał znudzenie.
Our guide was boring. — Nasz przewodnik był nudny. To słuchacze nudzili się przez jego opowieści.
Podobnie zwierzę może odczuwać strach albo go wywoływać: The dog was frightened. — Pies był przestraszony. The dog looked frightening. — Pies wyglądał przerażająco.
Nie oceniaj formy tylko po tym, czy podmiot jest osobą, zwierzęciem czy rzeczą. W ćwiczeniu znaczenie w nawiasie rozstrzyga, którą rolę chcesz opisać. Druga forma bywa poprawna gramatycznie, ale zmienia przekaz zdania.
Częste połączenia to interested in — zainteresowany czymś, excited about — podekscytowany czymś, worried about — zmartwiony czymś, annoyed by — zirytowany czymś i disappointed with — rozczarowany czymś. To przykłady typowych połączeń, nie lista jedynych możliwych przyimków.
Źródła
Na czym oparto zakres?
Głównym wzorem tego konkretnego tematu jest Grammar in Use, Fourth Edition, Unit 98. Ogólne użycie przymiotników uzupełnia Essential Grammar in Use, Third Edition, Unit 85. Autorskie zadania wykorzystują krótkie luki z podanym słowem oraz pary odczucie–przyczyna. Uzupełnienie: wyjaśnienie i pary przymiotników w Perfect English Grammar oraz ćwiczenie PEG. Na stronie nie publikujemy skanów książek.
Praktyka
Rozpoznaj odczucie i jego przyczynę
Dodatkowa praktyka
Polecane ćwiczenia z innych stron
Poćwicz ten temat także z Perfect English Grammar. Wybierz ćwiczenie online lub arkusz PDF.
Ćwiczenie onlinePrzymiotniki z -ed i -ing · 1
— Perfect English Grammar, otwiera się w nowej karcie
Ćwiczenie onlinePrzymiotniki z -ed i -ing · 2
— Perfect English Grammar, otwiera się w nowej karcie
Materiały są w języku angielskim. Linki otwierają stronę Perfect English Grammar w nowej karcie.