Be used to — jestem przyzwyczajony
Maja od lat wstaje o szóstej. To zwykła część jej dnia.
She is used to getting up at six. It’s easy for her.
Jest przyzwyczajona do wstawania o szóstej.
Dawniej i teraz
Be used to / Get used to
Przyzwyczajenie i przyzwyczajanie się: pełne formy be/get used to, rzeczowniki i -ing.
Dwa różne znaczenia
Już normalne czy dopiero coraz łatwiejsze?
Get used to — przyzwyczajam się
Leo dopiero zaczął wcześnie wstawać. Z każdym dniem jest trochę łatwiej.
He is getting used to getting up at six, but it still feels new.
Stopniowo przyzwyczaja się do wstawania o szóstej.
Be used to
Stan przyzwyczajenia: pytania i przeczenia z be
Odmieniamy be przez osobę i czas. Used to pozostaje bez zmian, a po nim dajemy rzeczownik, zaimek lub czasownik z -ing. To jest tutaj przyimkiem.
Osoba + am/is/are used to
osoba + am / is / are + used to + czasownik z -ing
Mówimy o czymś już znajomym, normalnym dla danej osoby.
I’m used to driving here.
Jestem przyzwyczajony do jazdy tutaj.
She is used to working nights.
Jest przyzwyczajona do pracy nocą.
Am/is/are przed osobą
am / is / are + osoba + used to + czasownik z -ing
Przestawiamy be. Nie dokładamy do/does.
Are you used to working nights?
Czy jesteś przyzwyczajony do pracy nocą?
Is she used to driving here?
Czy ona jest przyzwyczajona do jazdy tutaj?
Not po am/is/are
osoba + am not / isn’t / aren’t + used to + czasownik z -ing
Brak przyzwyczajenia: coś nadal jest nowe, dziwne lub trudne.
I’m not used to sleeping in noise.
Nie jestem przyzwyczajony do spania w hałasie.
They aren’t used to walking so far.
Nie są przyzwyczajeni do tak dalekich spacerów.
Get used to
Zmiana: od nowego do znajomego
Get used to pokazuje zmianę przyzwyczajenia. Gdy ta zmiana trwa teraz, zwykle używamy am/is/are getting used to. Samo be used to nazywa stan, a getting used to — proces.
Am/is/are getting used to
osoba + am / is / are + getting used to + czasownik z -ing
W kontekście często pojawia się gradually, little by little lub informacja o nowej sytuacji.
We’re getting used to living here. It’s easier each week.
Przyzwyczajamy się do mieszkania tutaj. Co tydzień jest łatwiej.
Am/is/are przed osobą
am / is / are + osoba + getting used to + czasownik z -ing
Pytamy o postępy w przyzwyczajaniu się.
Are you getting used to using the new phone?
Czy przyzwyczajasz się do używania nowego telefonu?
Brak postępów w zmianie
osoba + am not / isn’t / aren’t + getting used to + czasownik z -ing
Przeczenie nie opisuje pomyślnego procesu. Mówi, że oswajanie sytuacji nie postępuje.
She isn’t getting used to working nights. It’s no easier yet.
Nie przyzwyczaja się do pracy nocą. Nadal nie jest łatwiej.
Po to
Rzeczownik, zaimek albo -ing
Bez zmiany na -ing
osoba + be / get used to + rzeczownik
Gdy po to stoi nazwa rzeczy lub sytuacji, nie tworzymy z niej czasownika.
I’m used to the noise.
Jestem przyzwyczajony do hałasu.
We’re getting used to the new timetable.
Przyzwyczajamy się do nowego planu.
It, them
osoba + be / get used to + it / them
Zaimek zastępuje znaną z kontekstu rzecz.
My shoes felt odd, but I got used to them.
Buty wydawały się dziwne, ale się do nich przyzwyczaiłem.
You’ll get used to it.
Przyzwyczaisz się do tego.
Czasownik z -ing
osoba + be / get used to + czasownik z -ing
Po tym to nie używamy zwykłego bezokolicznika.
drive → driving
I’m used to driving, nie „used to drive”.
get up → getting up
She’s getting used to getting up early.
Zakres dodatkowy
Przeszłość i przyszłość
| Znaczenie | Przykład | Po polsku |
|---|---|---|
| Przeszły stan | I was used to working nights. | Byłem przyzwyczajony do pracy nocą. |
| Brak przeszłego przyzwyczajenia | I wasn’t used to working nights. | Nie byłem wtedy przyzwyczajony. |
| Zakończona zmiana | I got used to working nights. | Przyzwyczaiłem się do pracy nocą. |
| Przyszła zmiana | I will get used to working nights. | Przyzwyczaję się do pracy nocą. |
| Przyszły stan | I will be used to working nights. | Będę przyzwyczajony do pracy nocą. |
Used to vs Be/Get used to
Dawniej, już normalne czy coraz łatwiejsze?
Podobny zapis nie oznacza tego samego znaczenia. Spójrz na jedną czynność: get up — wstawać.
Dawniej tak robiłem
osoba + used to + podstawowa forma czasownika
I used to get up at five, but now I get up at eight.
Dawniej wstawałem o piątej, ale teraz wstaję o ósmej.
To dawny zwyczaj. Nie mówimy, czy wczesne wstawanie było łatwe ani czy byliśmy do niego przyzwyczajeni.
To jest już dla mnie normalne
osoba + am / is / are + used to + czasownik z -ing
I am used to getting up at five. After years of it, it feels normal.
Jestem przyzwyczajony do wstawania o piątej. Po latach to dla mnie normalne.
Opisujemy stan przyzwyczajenia. Samo regularne wykonywanie czynności nie zawsze oznacza, że jesteśmy do niej przyzwyczajeni.
Przyzwyczajam się — jest coraz łatwiej
osoba + am / is / are + getting used to + czasownik z -ing
I am getting used to getting up at five. It’s easier each week.
Przyzwyczajam się do wstawania o piątej. Co tydzień jest łatwiej.
Opisujemy zmianę, nie gotowy stan. Pierwsze getting tworzy Continuous, drugie getting up nazywa czynność po to.
| Konstrukcja | Pytanie | Przeczenie |
|---|---|---|
| Dawny zwyczaj | Did you use to work nights? Czy dawniej pracowałeś nocą? | I didn’t use to work nights. Dawniej nie pracowałem nocą. |
| Stan przyzwyczajenia | Are you used to working nights? Czy jesteś przyzwyczajony do pracy nocą? | I am not used to working nights. Nie jestem przyzwyczajony do pracy nocą. |
| Przyzwyczajanie się | Are you getting used to working nights? Czy przyzwyczajasz się do pracy nocą? | I am not getting used to working nights. Nie przyzwyczajam się do pracy nocą — mimo prób nie jest łatwiej. |
Pytania i przeczenia z dawnym zwyczajem działają jak w Past Simple: did/didn’t przejmuje przeszłość, więc used → use. W be/get used to odmieniamy be lub get, a used pozostaje bez zmiany.
Jak czytać kontekst? Porównanie dawnej i obecnej sytuacji pomaga rozpoznać dawny zwyczaj. Informacja, że coś jest już znajome lub całkiem normalne, wspiera be used to. Stopniowa zmiana, postępy lub ich brak mimo prób wspierają get used to. Nie wybieraj po jednym słowie: now może wystąpić przy wszystkich trzech konstrukcjach.
W zadaniach szkolnych wybieramy formę najlepiej pasującą do podanego kontekstu. W naturalnej rozmowie tę samą sytuację można czasem opisać z różnych perspektyw: jako stan albo jako zmianę. Dlatego czytaj całe zdanie, zwłaszcza informację o tym, co było dawniej i co dzieje się teraz.
Przećwicz różnice — zakres mieszanyTypowe błędy
Sprawdź znaczenie i dwie części konstrukcji
I’m used to drive?
I’m used to driving. Przyzwyczajenie wymaga tutaj -ing, a nie podstawowego drive.
Does she used to…?
Is she used to working? Pytanie o stan tworzymy przez is przed osobą.
He isn’t use to…?
He isn’t used to working. Used pozostaje z -d w pytaniu i przeczeniu.
She is getting used to get up?
She is getting used to getting up. Pierwsze getting tworzy Continuous; drugie getting up jest czynnością po przyimku to.
Poziom i układ: Essential Grammar in Use (dział 36), Essential Grammar in Use Supplementary Exercises (ćwiczenia 91–92), English Grammar in Use (działy 18 i 61) oraz Perfect English Grammar. Nasze zadania mają autorskie zdania i jedną lukę.
Praktyka
Ćwiczenia: Be used to / Get used to
Dodatkowa praktyka