Mowa zależna

Reported Speech

Maja najpierw słyszy dokładne słowa nauczycielki, a później przekazuje je koleżance własnymi słowami. Reported Speech jest właśnie taką relacją: nie cytujemy zdania, tylko mówimy, kto co powiedział, zapytał albo polecił.

Historia Mai

Maja zamienia cytat w wiadomość dla koleżanki

Rysunkowa Maja słucha nauczycielki podczas lekcji angielskiego
Krok 1

Najpierw jest cytat

Na lekcji nauczycielka mówi coś wprost. Gdy zapisujemy dokładne słowa, mamy Direct Speech, czyli cytat.

The teacher said, "I am ready."

Rysunkowa Maja opowiada koleżance, co powiedziała nauczycielka
Krok 2

Potem jest relacja

Po lekcji Maja nie odtwarza każdego słowa. Przekazuje sens wypowiedzi: kto mówił i co było najważniejsze.

Maja said that the teacher was ready.

Rysunkowa Maja porządkuje zmianę czasu i miejsca w mowie zależnej
Krok 3

Zmienia się punkt widzenia

To już nie mówi nauczycielka, tylko Maja opowiada później. Dlatego zmieniają się osoby, miejsce i czas: I, here, tomorrow.

"I will meet you here tomorrow." -> He said he would meet me there the next day.

Rysunkowa Maja ćwiczy pytania i prośby w mowie zależnej na zajęciach
Krok 4

Pytania i polecenia trzeba przebudować

Pytanie w Reported Speech nie brzmi już jak pytanie. Przy prośbach i poleceniach Maja używa najczęściej asked albo told z to.

She asked if I was ready. She told me to wait.

Szybka decyzja

Co trzeba zmienić, gdy cytat staje się relacją?

Krok 1

Wybierz czasownik relacji

said / told / asked

She said she was ready.

She told me she was ready.

Krok 2

Dopasuj osobę i zaimek

I -> he / she, you -> me / us

"I like you." -> She said she liked me.

"We will help." -> They said they would help.

Krok 3

Cofnij czas, jeśli trzeba

present -> past, will -> would

"I am tired." -> She said she was tired.

"I will call." -> She said she would call.

Konstrukcja

Jak budujemy mowę zależną?

Zdanie twierdzące

Relacjonowanie wypowiedzi

Osoba + said / told + osoba + zdanie po zmianie czasu

She said she was tired.

He told me he liked English.

Pytanie

Pytanie jako zdanie oznajmujące

Osoba + asked + if / where / when + zdanie bez inwersji

She asked if I was ready.

He asked where I lived.

Polecenie

Rozkaz albo prośba

Osoba + told / asked + osoba + to + czasownik

Dad told me to wait.

She asked us not to be late.

Następstwo czasów

Jak cofają się czasy?

Present Simple -> Past Simple

"I live here." -> She said she lived there.

Present Continuous -> Past Continuous

"I am studying." -> He said he was studying.

Past Simple -> Past Perfect

"I saw Tom." -> She said she had seen Tom.

Present Perfect -> Past Perfect

"I have finished." -> He said he had finished.

Will -> Would

"I will call." -> She said she would call.

Can -> Could

"I can swim." -> He said he could swim.

Am / is / are going to -> was / were going to

"We are going to move." -> They said they were going to move.

Must -> Had to

"I must go." -> She said she had to go.

Zaimki i określenia czasu

Co jeszcze się zmienia?

Zaimki

I -> he / she me -> him / her my -> his / her we -> they

Czas

now -> then today -> that day yesterday -> the day before tomorrow -> the next day

Miejsce i wskazywanie

here -> there this -> that these -> those last week -> the week before

Przykład pełnej zmiany

"I will meet you here tomorrow."

She said she would meet me there the next day.

Pytania

Jak zmieniamy pytania?

Pytania yes / no

Używamy if albo whether.

"Do you like tea?" -> She asked if I liked tea.

Pytania ze słówkiem pytającym

Zostawiamy słówko: where, when, why, what, how.

"Where do you live?" -> He asked where I lived.

Bez szyku pytania

Po asked wracamy do szyku zdania twierdzącego.

She asked where I was, not where was I.

Bez do / does / did

Operatory znikają, a czasownik pokazuje czas.

"What did you buy?" -> He asked what I had bought.

Polecenia i prośby

Tell / ask + osoba + to

Polecenie

Tell someone to do something

told + osoba + to + czasownik

"Open the book." -> She told me to open the book.

"Wait here." -> He told us to wait there.

Prośba

Ask someone to do something

asked + osoba + to + czasownik

"Please help me." -> She asked me to help her.

"Please be quiet." -> He asked us to be quiet.

Zakaz

Not to

told / asked + osoba + not to + czasownik

"Do not touch it." -> She told me not to touch it.

"Do not be late." -> He asked us not to be late.

Wyjątki

Kiedy nie musimy cofać czasu?

Fakty ogólne

Gdy wypowiedź jest stałą prawdą albo faktem naukowym, czas może zostać bez zmiany.

The teacher said the Earth revolves around the Sun.

Informacja nadal aktualna

Jeśli coś wciąż jest prawdą, można nie cofać czasu, żeby podkreślić aktualność.

Maja said she lives in Marki.

Czasownik wprowadzający w teraźniejszości

Po says, tells albo asks w teraźniejszości nie cofamy czasu automatycznie.

She says she is ready.

Modalne bez zmiany

Should, would, could i might zwykle zostają takie same.

She said I should rest.

Uwaga

Typowe błędy

Błąd

She said me that she was tired.

Poprawnie

She told me that she was tired.

Błąd

He asked where did I live.

Poprawnie

He asked where I lived.

Błąd

She said she will call me.

Poprawnie

She said she would call me.

Błąd

Dad told me do not be late.

Poprawnie

Dad told me not to be late.

Błąd

She told that she was ready.

Poprawnie

She said that she was ready. / She told me that she was ready.

Błąd

He asked me what do I want.

Poprawnie

He asked me what I wanted.

Praktyka

Ćwiczenia do Reported Speech

Propozycja kolejności

Co dalej po Reported Speech?