Porównania czasów

Past Simple vs Present Perfect

Konkretna przeszłość kontra doświadczenie albo skutek teraz, pokazane przez historię Mai: wyjazd do Londynu i zgubiony bilet.

Historia Mai

Jedna historia, dwa sposoby mówienia o przeszłości

Rysunkowa Maja podczas zakończonej wycieczki do Londynu
Krok 1

Konkretna data: Past Simple

Maja była w Londynie w 2024 roku. Wiemy, kiedy to się wydarzyło, więc traktujemy to jak zamknięty punkt w przeszłości.

Maja visited London in 2024.

Rysunkowa Maja wspomina doświadczenie wyjazdu do Londynu
Krok 2

Doświadczenie: Present Perfect

Kiedy Maja mówi o doświadczeniu życiowym, data nie jest najważniejsza. Liczy się fakt, że ma takie doświadczenie.

Maja has visited London.

Rysunkowa Maja zgubiła bilet poprzedniego dnia
Krok 3

Wiadomo kiedy: Past Simple

Jeśli mówimy, że Maja zgubiła bilet wczoraj, mamy konkretny zakończony moment w przeszłości.

Maja lost her ticket yesterday.

Rysunkowa Maja szuka biletu, którego teraz nie ma
Krok 4

Skutek teraz: Present Perfect

Jeśli bilet nadal jest zgubiony i Maja nie może go znaleźć, przeszłość ma widoczny skutek teraz.

Maja has lost her ticket.

Konstrukcja

Jak wyglądają oba czasy obok siebie?

Past Simple

Konkretna przeszłość

Osoba + II forma czasownika

Maja visited London in 2024.

She lost her ticket yesterday.

Present Perfect

Związek z teraz

Osoba + have / has + III forma czasownika

Maja has visited London.

She has lost her ticket.

Pytania

Did czy have / has?

Did + czasownik albo Have / Has + III forma

Did Maja visit London in 2024?

Has Maja ever visited London?

Past Simple

Kiedy wybieramy Past Simple?

Konkretny czas

W zdaniu jest jasne, kiedy coś się wydarzyło.

Maja visited London in 2024.

Zakończony okres

Czas, o którym mówimy, już się skończył.

She bought tickets last week.

Historia krok po kroku

Opowiadamy sekwencję wydarzeń.

She packed her bag, left home and caught the train.

Pytanie o datę lub moment

Pytamy, kiedy coś się stało.

When did she lose her ticket?

Present Perfect

Kiedy wybieramy Present Perfect?

Doświadczenia

Mówimy, czy coś wydarzyło się kiedykolwiek, bez konkretnej daty.

Maja has visited London.

Efekt teraz

Wydarzenie z przeszłości ma widoczny skutek w teraźniejszości.

She has lost her ticket.

Niedawno

Używamy z just, already i yet.

She has just checked her backpack.

Okres nadal trwa

Today, this week albo this year mogą nadal trwać.

She has had two lessons today.

Since i for

Sytuacja zaczęła się wcześniej i trwa do teraz.

I have lived here for five years.

Słówka czasu

Co zwykle podpowiada czas?

Past Simple

yesterday last week in 2020 two days ago when at 6 PM on Monday then

Present Perfect

ever never just already yet since for recently

Tabela wyboru

Najczęstsze sytuacje egzaminacyjne

Pytanie "when?"

Gdy pytasz o konkretny moment, użyj Past Simple.

When did Maja lose her ticket?

Pytanie "ever?"

Gdy pytasz o doświadczenie życiowe, użyj Present Perfect.

Has Maja ever visited London?

Wiadomo, kiedy

Jeśli podajesz datę, rok, godzinę albo finished time, wybierz Past Simple.

Maja visited London in 2024.

Nie wiadomo kiedy

Jeśli czas nie jest ważny, a liczy się fakt lub doświadczenie, wybierz Present Perfect.

Maja has visited London before.

Efekt teraz

Jeśli skutek jest widoczny teraz, wybierz Present Perfect.

She has lost her ticket.

Zamknięta historia

Jeśli opowiadasz wydarzenia po kolei, zwykle używasz Past Simple.

She packed her bag, left home and caught the train.

Uwaga

Typowe błędy

Błąd

Maja has lost her ticket yesterday.

Poprawnie

Maja lost her ticket yesterday.

Błąd

Did Maja ever go to London?

Poprawnie

Has Maja ever been to London?

Błąd

She has went to London.

Poprawnie

She has been to London.

Błąd

When has she bought the ticket?

Poprawnie

When did she buy the ticket?

Praktyka

Ćwiczenia do Past Simple vs Present Perfect

Propozycja kolejności

Co dalej po tym porównaniu?